استفاده از ضمیرهای غایب در نماز ۱۳۹۳/۰۸/۰۵ - ۶۳۱ بازدید

باسلام.چرا در نماز که ما باید خدا را مخاطب خود قرار دهیم به جز ایه های اخر سوره حمد در بقیه نماز از ضمیر غایب استفاده می کنیم؟

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباط شما با این مرکز1. در سوره حمد تا قبل از آیه « ایک نعبد و ایاک نستعین » بنده صفات و اوصاف و کمالات الهی را بیان می کند که طبیعه به شکل صیغه غایب است .
2. در آیه:(إِیَّاکَ نَعْبُدُ و ایاک نستعین ) ناگهان خداى سبحان مخاطب بنده قرار گرفته و از غیبت به خطاب التفات صورت گرفته است .
3. خداى تعالى در این سوره ابتدا به بنده خود یاد مى دهد که چگونه او را حمد گوید، و چگونه سزاوار است ادب عبودیت را در مقامى که مى خواهد اظهار عبودیت کند، رعایت کند و بنده او وقتى او را عبادت مى کند، او را بعنوان معبودى حاضر و روبرو عبادت کند، و همین باعث شده که در سوره مورد بحث در جمله (إِیَّاکَ نَعْبُدُ) ناگهان از سیاق غیبت به سیاق حضور و خطاب التفات شود، با اینکه تا کنون مى گفت حمد خدایى را که چنین و چنانست، ناگهان بگوید: (تو را مى پرستیم)، چون حق پرستش او این است که او را حاضر و روبرو بدانیم زیرا از ناحیه بنده، حق عبادت این است که خود را حاضر و روبروى خدا بداند، و آنى از اینکه دارد عبادت مى کند. غایب و غافل نشود .
ترجمه المیزان، ج 1، ص: 32

نظرات

میهمان
پاسخ قبل این چنین است.پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباط شما با این مرکز۱. در سوره حمد تا قبل از آیه « ایک نعبد و ایاک نستعین » بنده صفات و اوصاف و کمالات الهی را بیان می کند که طبیعه به شکل صیغه غایب است .
۲. در آیه:(إِیَّاکَ نَعْبُدُ و ایاک نستعین ) ناگهان خداى سبحان مخاطب بنده قرار گرفته و از غیبت به خطاب التفات صورت گرفته است .
۳. خداى تعالى در این سوره ابتدا به بنده خود یاد مى دهد که چگونه او را حمد گوید، و چگونه سزاوار است ادب عبودیت را در مقامى که مى خواهد اظهار عبودیت کند، رعایت کند و بنده او وقتى او را عبادت مى کند، او را بعنوان معبودى حاضر و روبرو عبادت کند، و همین باعث شده که در سوره مورد بحث در جمله (إِیَّاکَ نَعْبُدُ) ناگهان از سیاق غیبت به سیاق حضور و خطاب التفات شود، با اینکه تا کنون مى گفت حمد خدایى را که چنین و چنانست، ناگهان بگوید: (تو را مى پرستیم)، چون حق پرستش او این است که او را حاضر و روبرو بدانیم زیرا از ناحیه بنده، حق عبادت این است که خود را حاضر و روبروى خدا بداند، و آنى از اینکه دارد عبادت مى کند. غایب و غافل نشود .
ترجمه المیزان، ج ۱، ص: ۳۲
پرسمان
سلام علیکم، توجه از خطاب به غائب یکی از محسنات کلامی است که در علم معانی بیان به ان التفات گفته می شود و موجب اوقع فی النفوس شدن کلام می گردد و در روایتی از امام رضا علیه السلام در تفسیر سوره حمد نقل شده که می فرماید خداوند این سوره رابین خود و بنده اش تقسیم نموده یعنی در قسمتی خدا با بنده سخن می گوید و در قسمت دوم یعنی از ایاک نعبد تا اخر بنده با خدا سخن می گوید لذا در مواردی که با خدا سخن می گوید ضمیر مخاطب بکار رفته و در انجا که می گوید صراط الذین انعمت علیهم ضمیر جمع غائب به کسانی که در صراط مستقیم قرار گرفته و مورد انعام الهی واقع شده اند برمی گردد که صفات و مشخصات این افراد را در این ایه از سوره نسا بیان کرده که می فرماید ((و من یطع الله و الرسول فاولئک مع الذین انعم الله علیهم من النبیین والصدیقین و الشهدا والصالحین و حسن اولئک رفیقا سوره نسا ایه ۶۹ ))

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.




حاصل جمع را در کادر وارد کنید