خانه> اجتماعي و فرهنگي >365


149

اول و پانزدهم هر ماه مهمان شماييم

 

بنام خدا - نسخه سوم نرم افزار پرسمان ويژه اندروید آماده شد

منو

بايگاني موضوعي
بايگاني شماره اي
گفتگوي زنده
عضويت
پرسش و پاسخ
پيگيري پاسخ
پاسخ سوالات غيرخصوصي
طرح سوال و ارتباط با ما

احكام نماز و روزه دانشجوي مسافر


جستجو



 

بورس مقالات

ابراز محبت دختر به...
درمان خود ارضايي ب...
پيامدهاي خودارضايي...
قرص شب امتحان (تار...
احضار روح با نعلبك...
نظرات مقاله «پيامد...
هولوكاست چيست؟
همجنسگرايي، علل و ...
گناهان كبيره
رابطه دختر و پسر
چشم چراني، آثار و ...
چگونه از ياران اما...
عجم، دشمن اهل بيت؟...
تقويت اراده در انج...
علامت قبولي توبه
ماجراي دختران و پس...
شيوه هاي همسريابي
اخلاق پيامبر (4) -...
نقش قرآن در زندگي ...
احكام نماز و روزه ...
شوخي هاي پيامبر
چه كنم گناه نكنم؟!
چگونه با تقوي شوم
همه شرايط وضو
جلسه خواستگاري
...

گرايش دختران آمريك...
اثر بيدار ماندن بي...
چرا فقط بي حجابي! ...
اگه روسري خود را ب...
ايميل هايي از شيطا...
دفتر 30 پرسش ها و ...
جايگاه و ارزش نماز...
چرا جنگ را ادامه د...
لیست کتب اداره مشا...
اخلاق پيامبر(2)- م...
موي بلند و وضو
خاطره اي جالب از ز...
اخلاق پيامبر - توص...
امام خميني(ره) و غ...
تا باشگاه هسته اي

آمار سایت


تعداد مقالات:
2049

بازدید مقالات:
6314082

بازدید سوالات:
2573991



روزي براي دختران 2 بازديد: 5517

  نظر بدهيد  /   راي بدهيد  /   ارسال به دوستان  /   طرح سوال


در شماره قبل اين مقاله به موضوعاتي چون فرايند تصويب روز ملي دختران، اهداف و دلايل نامگذاري و مقام و جايگاه زن در اسلام پرداخته شد. در اين شماره نيز به اهميت الگوسازي براي دختران و الگوپذيري آنان از شخصيت هاي بزرگي چون حضرت فاطمه معصومه(س) پرداخته شده است. لطفا ما را با نظرات خود ياري كنيد.

 

اهميت الگو سازي و الگو پذيري

فلسفة مهم تصويب روز ملي دختران الگوسازي و ارائه الگو به بخشي مهم و مؤثر از جامعه مي باشد. از منظر روان شناختي و جامعه شناختي انسان همواره نيازمند به الگويي رفتاري و نمونه اي عملي است و وجود الگوهاي رفتار و شخصيت هاي نمونه و مربي نقش بسيار مهمي در سازندگي انسان ها دارد. الگو (Pattern) در فرهنگ علوم اجتماعي به افراد انسانى كامل و رشديافته‏اى كه لياقت سرمشق بودن ديگران را دارند اطلاق مى گردد.[1] الگوپذيرى، به معناي فرايند پيروى از يك مدل عينى و راهنماى عمل در رفتار و كردار، گرچه در همه دوره‏هاى زندگى انسان كم و بيش مطرح است ولى اين فرايند در دوره جوانى كاركرد بيشترى دارد. در اين دوره، كه مهم‏ترين دوره تكوين شخصيت افراد است، رشد كمالات انسانى از سرعت‏بيشترى برخوردار مى ‏گردد و از آنجا که فرد در آستانه ورود به جامعه است و همواره تلاش مى‏ كند كه شخصيت‏ خود را به گونه‏ اى پى ‏ريزى كند كه سريع‏تر و بيش‏تر از ديگران مورد توجه قرار گرفته و مورد توجه ديگران باشد[2]، در کارها و رفتارهاي فردي و اجتماعي خويش به دنبال الگو مي گردد و در پي شخصيت برجسته اي است که به او دل بسته و تقليد کننده منش و کردار او حتي نوع و شکل لباس و آرايش، باشد.

در نظام تربيتى اسلام نيز، يكى از عوامل مؤثر در تكوين شخصيت مذهبى همانندسازى با الگوهاى برتر است. اين شيوه در زندگى فردى و اجتماعى انسان كاركردهاى گوناگونى دارد . گاهى به عنوان يكى از عوامل مهم تربيت، بستر پرورش فضايل انسانى و سجاياى اخلاقى را فراهم مى ‏سازد. گاهى در كمك به هماهنگ‏سازى اجتماعى، زمينه آموزش اصول و مقررات پذيرفته شده اجتماعى را به نسل‏هاى آينده آماده مى‏كند و زمانى هم، علاوه بر انتقال ارزش ‏هاى فرهنگى، به تثبيت و تبليغ و ترويج آموزه ‏هاى اعتقادى، فكرى كمك مى ‏كند. از سوى ديگر تاريخ اجتماعى بشر نشان داده كه در صورت عدم وجود الگوها در يك جامعه انسانى، افراد در زندگى ظاهرى، عقلى و ايمانى خويش سر در گم و حيران مى‏مانند و به دليل پيروي از اسوه‏هايى نالايق و الگوهايى دروغين متحمل خسارات عظيم مادى و معنوى مي گردند.[3] زيرا انسان در چنين حالتى نه ميزانى براى سنجش حدود و كمالات و صفات انسانى و الهى خويش دارد و نه ميزانى براى سنجش نارسايى و كمبودهايش در نتيجه انسان اسير شيطان گشته و خلاء وجودى الگوي صحيح را در همه ابعاد اعم از فردى ـ اجتماعى با الگوهاي فاسد و اسوه‏هاى سيئه پر مي سازد.[4] بحرانهاى بى‏ شمار اخلاقى و ارزشى كه در قرن بيستم براى بشريت پديد آمده است، ناشي از همين موضوع مهم است.

بر اين اساس انسان همواره به الگو نياز دارد و براى شكل دادن شخصيت خود نمونه و سرمشق مى ‏طلبد. معرفى الگوهاى ربانى در قرآن نيز پاسخ به همين نياز فطري و طبيعي انسان است: «لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ؛[5] قطعاً براى شما در [اقتدا به] رسول خدا سرمشقى نيكوست.»، «قَدْ كَانَتْ لَكُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِي إِبْرَاهِيمَ وَالَّذِينَ مَعَهُ؛[6] قطعاً براى شما در [پيروى از] ابراهيم و كسانى كه با اويند سرمشقى نيكوست.» قرآن کريم براى الگوهاي ربانى پنج ويژگى بنيادين را معرفى مى‏كند: 1. عشق راستين به خداوند و اولياى او 2. تعقل و علم برتر 3. توانايى و قدرت برتر 4. هماهنگى بين عمل و گفتار 5. تلازم با اجتماع يا وحدت در عين كثرت.[7] بر اساس تصريح آموزه هاي اصيل اسلامي[8] پيامبر گرامي اسلام و اهل بيت ايشان، تمامي شرايط الگو بودن و مقتدا بودن را دارا مي باشند و عقل حکم مي کند انسان دنباله رو کساني باشد که به گواهي تاريخ در کمالات، فضايل و خوبي ها از همه برتر بوده و با علم و قدرت الهي خويش، توانايي راهنمايي بشريت و تامين سعادت مادي و معنوي و خوشبختي دنيوي و اخروي او را دارند. چنانکه رهبر معظم انقلاب اسلامى در ديدار صميمانه خود با جوانان مي فرمايد : «من نمى‏توانم كسى يا اشخاص معينى را اسم بياورم كه حتماً آنها الگوى شما باشند، بالاخره هر كسى ذوقى و سليقه ايى دارد؛ منتها مى‏ شود اين ‏طور فرض كرد كه الگويى را كه انسان انتخاب مى‏كند، بايد الگويى باشد كه شخصيت و منش او كاملاً با آرمان هاى انسان، همخوان و هماهنگ باشد. فرض بفرماييد بعضي ها يك هنرپيشه را الگوى خودشان قرار بدهند؛ خوب، اين خيلى منطقى نيست. مثلاً يك هنرپيشه ا‏ى خارجى را الگوى خودشان قرار بدهند؛ اين نمى ‏تواند منطقى باشد. محيط او محيط ديگر و زندگى او زندگى ديگرى است. يك انسان مسلمان، يك نوجوان مسلمان و ايرانى كه برايش عزت ايران، سربلندى و آيندهى ايران، آينده‏ كشور و آينده‏ى نسل خودش، آن هم در چهارچوب معارف و احكام اسلامى مطرح است، نمى ‏تواند خارج از اين چهارچوبها الگو انتخاب بكند. بنابراين الگو را بايستى در بزرگانى كه از لحاظ ديد و جهت گيرى و هدفها به هدفهاى ما مى ‏خورند، انتخاب كرد؛ در بين مسلمانهاى صدر اسلام، اشخاص بسيار برجسته و خوبى هستند، در بين شخصيت هاى برجسته امروز و دوره‏هاى گذشته هم همين‏طور، واقعاً شخصيتهاى برجسته ا‏يى هستند. به زندگى ائمه كه نگاه كنيد، زندگى امام حسن و امام حسين(عليهماالسّلام)، جواني هاى ائمه، بسيار چيزهايى با ارزشى در زندگى آنهاست كه هر جوان و نوجوانى را جذب مى ‏كند؛ هم نوع دخترانه‏اش هست، هم نوع پسرانه‏اش هست. همه‏ى آنها شخصيت هايى بودند كه مى ‏توانند واقعاً براى انسان جاذبه داشته، و براى جوان ها و نوجوان هاى ما الگو باشند.»

 

الگو بودن حضرت معصومه (س)

انتخاب روز تولد حضرت معصومه (س) به عنوان روز دختران ابتکاري شايسته به منظور الگوسازي براي دختران مي باشد. آن حضرت با توجه مقامات الهي، کمالات اخلاقي و رفتاري و همچنين با توجه به اينكه در زمان رحلتشان دوشيزه بودند و مرقد مطهرشان نيز در ايران واقع شده، مي‌توانند الگويي مناسب براي دختران كشور ما باشند. بر اين اساس در روز ملي دختران بايد به ابعاد وجودي ايشان براي الگوسازي توجه شده و اين الگوي الهي را به دختران جامعه معرفي نماييم:

آن حضرت در حقيقت بتول دوم و جلوه اي از وجود حضرت زهرا سلام الله عليها بود.در طهارت نفس امتيازي خاص و بسيار والاداشت كه امام هشتم برادر آن حضرت او را «معصومه» لقب داده و مي فرمايد: «مَنْ زَارَ الْمَعصُومَةَ بِقُمْ كَمَنْ زَارَنى ؛هركس معصومه را در قم زيارت كند، مانند كسى است كه مرا زيارت كرده است.» . لقب ديگر حضرت معصومه(س) «كريمه اهل بيت» است.[9] مقام علم و عرفان او در مرحله اي است كه در فرازي از زيارتنامه غير معروف او چنين مي خوانيم: «سلام بر تو اي فاطمه دختر موسي بن جعفر و حجت و امين ايشان»، «سلام بر تو اي بانو پسنديده نيك سرشت، اي بانوي رشد يافته، پاك طينت، پاك روش، شايسته و پسنديده». بدين لحاظ و مقامات عالي معنوي آن بانوست كه حضرت رضا عليه السلام در فرازي از زيارتنامه معروفش به ما آموخته كه در كنار مرقدش خطاب به او بگوييم: «يا فاطمه اشفعي لي في الجنة فان لك عندالله شانا من الشان». (اي فاطمه! در بهشت از من شفاعت كن چرا كه تو در پيشگاه خداوند داراي مقامي بس ارجمند و والا هستي). امام صادق عليه السلام سال ها قبل از ولادت حضرت معصومه(س) مي فرمايد: «به زودي بانويي از فرزندانم به سوي آن كوچ كند كه نامش فاطمه دختر موسي بن جعفر است و با شفاعت او همه شيعيانم وارد بهشت مي شوند.»[10]

آغاز ماه ذيقعده هنگامي كه آن بانوي گرامي چشم به جهان گشود، آن روز براي اهل بيت عصمت، روز شادي و سرور وصف ناپذير و از ايام الله بود زيرا اختري از آسمان ولايت و امامت طلوع كرده بود كه قلبها را جلا و شفا مي داد و چشمها را روشن مي كرد و به كانون مقدس اهل بيت عليهم السلام گرمي و صفا مي بخشيد[11] که هموراه الگويي کامل براي دختران مسلمان محسوب مي گردد.

قدومش مبارک و راهش پر رهرو باد

 

پايان

 

پي نوشت ها:

[1] - شعارى‏ نژاد، فرهنگ علوم رفتارى، ص257 ؛آلن، بيرو، فرهنگ علوم اجتماعى، ترجمه باقر ساروخانى، ص260 ـ 261.

[2] - ر.ک : جوان و الگوها، سيد صادق سيدنژاد ، مجله ديدار آشنا ، شماره 16 .

[3] - ر.ک : تقليد از الگوها، آسيب ‏شناسى و راه‏كارهاى آسيب‏زدايى ، حسين مهديزاده ، مجله معرفت ، ش 69 ؛ محمدتقى مصباح، جامى از زلال كوثر، ص 69 ؛ جامعه و تاريخ از ديدگاه قرآن، ص 221ـ 223.

[4] - لطايف معنوى، ص60.

[5] - سوره احزاب ، آيه 21 .

[6] - سوره ممتحنه ، آيه 4 .

[7] - زنان و الگوگيرى از شخصيتهاى نمونه اسلام ، مريم معين ‏الاسلام ، مجله پيام زن ، ش 124 .

[8] - ر.ک : سوره احزاب ، آيات 21 و 33 .

[9] - ر.ک : كريمه اهل بيت، ص43.

[10] - ر.ک : مجلسي ، بحارالانوار ، ج 48 صفحه 307 و ج 60 صفحه 216 .

[11] - با تلخيص از زندگينامه حضرت معصومه(س) تهيه و تنظيم:موسسه تبيان(دفتر قم) .



نظر شما راجع به اين مقاله

 

 نظر سنجي: عالي خوب متوسط  ضعيف  

     نظر متني:
    
نام/نشاني ايميل :
     متن :
              
                                                                         
               

     ارسال براي دوستان :
     نام شما:    نشاني ايميل:  
   
      

 



ويژه


انتشار اينترنتي مطالب يا چاپ در نشريات دانشجويي با ذکر منبع موجب امتنان است

نقل مطالب در ديگر نشريات با اطلاع ين مجموعه و ذکر منبع بلامانع است

بري چاپ در کتب، کسب اجازه کتبي الزامي است

اداره مشاوره و پاسخ نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها